ART0033: Building inscription of the chapel-tomb of King Vachagan the Pious at the Monastery of St. Yeghisha the Apostle (1286)
Վաչագան Բարեպաշտ թագավորի մատուռ-տապանատան շինարարական արձանագրությունը՝ Սբ Եղիշա առաքյալի վանքում, 1286 թ
Edition
1 Այս է հանգիս
2տ Վաչագան թագաւ
3որին. Ա⸤ստուա⸥ծ ողորմի Հայրապ
4ետա⸤յ⸥ եւ ոյր ծնողացն, որ
5 շինեց զեկեղեցիս յառա
6ջնորդութի⸤ւն⸥ Տ⸤է⸥ր Սիմեւոնի.
7 թիւ Չ⸢Լ⸣Ե (1286) էր:
2տ Վաչագան թագաւ
3որին. Ա⸤ստուա⸥ծ ողորմի Հայրապ
4ետա⸤յ⸥ եւ ոյր ծնողացն, որ
5 շինեց զեկեղեցիս յառա
6ջնորդութի⸤ւն⸥ Տ⸤է⸥ր Սիմեւոնի.
7 թիւ Չ⸢Լ⸣Ե (1286) էր:
Diplomatic transcription
ԱՅՍԷՀԱՆԳԻՍ
ՏՎԱՉԱԳԱՆԹԱԳԱՒ
ՈՐԻՆԱԾՈՂՈՐՄԻՀԱՅՐԱՊ
ԵՏԱԵՒՈՅՐԾՆՈՂԱՑՆՈՐ
ՇԻՆԵՑԶԵԿԵՂԵՑԻՍՅԱՌԱ
ՋՆՈՐԴՈՒԹԻՏՐՍԻՄԵՒՈՆԻ
ԹԻՒ:ՉԼԵ:ԷՐ
English translation
This resting place (tomb) belongs to King Vachagan. May God have mercy on Hayrapet and on his parents, who built this church during the leadership of Ter Simeon. In the Armenian year 735 (=1286).
Armenian translation
Այս հանգիստը (տապանատունը) Վաչագան թագավորինն է. Աստված ողորմի Հայրապետին և իր ծնողներին, որ Տեր Սիմեոնի առաջնորդության օրոք եկեղեցիս կառուցեց. (Հայոց) 735 (=1286) թվին:
Commentary
According to tradition, the Albanian King Vachagan the Pious (d. 510) was interred in this monastery. One of the chapels, situated to the northeast of the church, is considered his mausoleum and contains a preserved tombstone. Epigraphist Sedrak Barkhudaryan notes that both the chapel and the gravestone are characteristic of the 13th century; consequently, they were likely constructed and installed later as an act of traditional memorialization. Regarding the inscription, it was subsequently polychromed in red, though the pigment has since flaked and faded, leaving the central sections of the final three lines entirely discolored.
Ավանդության համաձայն՝ այս վանքում է ամփոփվել Աղվանից թագավոր Վաչագան Բարեպաշտը (510 թ.): Վանքի մատուռներից մեկը՝ եկեղեցու հյուսիսարևելյան կողմում, համարվում է նրա տապանատունը, որի ներսում նաև տապանաքար կա պահպանված: Վիմագրագետ Սեդրակ Բարխուդարյանը նշում է, որ ինչպես մատուռը, այնպես էլ տապանաքարը, բնորոշ են 13-րդ դարին, հետևաբար, ավանդույթի ուժով դրանք կառուցվել և տեղադրվել են ավելի ուշ: Ինչ վերաբերում է վիմագրին, ապա այն հետագայում ներկվել է կարմրով, որը սակայն տեղ-տեղ թափվել-խունացել է և, հատկապես, վերջին երեք տողերի միջնամասն ամբողջովին գունաթափ է:
Images
Details
- Place
- Chapel-tomb of Vachagan the Pious, Yeghisha the Apostle Monastery, Mataghis
- Monument
- Yeghisha the Apostle Monastery — monastery
- Date
- Armenian year 735 (1286 CE)
- Armenian date
- ՉԼԵ-735
- Object
- tympanum
- Kind of inscription
- Commemorative, Construction
- Material
- limestone
- Script
- Bolorgits Erkatagir
- Technique
- Carved
- Condition
- fair
- Lines
- 7
- Position
- Located externally, on the lintel of the western entrance of the chapel-tomb of Vachagan the Pious.
- Coordinates
- 40.335775, 46.693794
- Source
- ArmEpiDoc
Bibliography
- Բարխուդարեանց Մակար եպս.. Աղուանից երկիր եւ դրացիք. Արցախ (1999), p. 282
- Հասան-Ջալալեան Եսայի կթղ.,. Վիմական արձանագրութիւնք, աշխատասիրութեամբ՝ Արսեն Հարությունյանի, (2015), p. 153/հգ
- Ջալալեանց Սարգիս արք.. Ճանապարհորդութիւն ի Մեծն Հայաստան, մասն Ա (1842), p. 177
- Սեդրակ Բարխուդարյան. Դիվան հայ վիմագրության. Արցախ (1982), 110/361:
Cite this record
Artsakh Epigraphy Atlas, ART0033: “Building inscription of the chapel-tomb of King Vachagan the Pious at the Monastery of St. Yeghisha the Apostle (1286)”. Record last revised 19 September 2026. https://armenianepigraphy.com/inscriptions/ART0033
When citing, add the date you consulted the record.
- Permanent link
- https://armenianepigraphy.com/inscriptions/ART0033
- Identifier
- ART0033
- Last revised
- TEI/EpiDoc
- ART0033.xml
- Licence
- Texts and data: CC BY-NC-SA 4.0. Images are not covered by this licence: rights remain with the photographers and publications credited with each image.